Chế Tài Là Gì

Chế tài là gì? Các loại chế tài của quy phạm pháp luật

Bạn có biết về “Chế Tài” trong pháp luật là gì không? Đó là một trong ba yếu tố cấu thành một quy phạm pháp luật (bao gồm giả định, quy định, chế tài). Quy phạm pháp luật đó chính là các quy tắc xử sự chung có hiệu lực bắt buộc, được áp dụng lặp đi lặp lại nhiều lần đối với cơ quan, tổ chức và cá nhân trong phạm vi cả nước hoặc đơn vị hành chính nhất định. Chính cơ quan nhà nước và những người có thẩm quyền đã quy định chế tài trong Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật để đảm bảo việc thực hiện nghiêm túc.

Chế Tài là gì?

Chế tài là phần quy phạm pháp luật xác định hình thức trách nhiệm pháp lý khi có hành vi vi phạm các quy tắc xử sự chung được quy định trong phần giả định và quy định của quy phạm pháp luật.

Các loại chế tài của quy phạm pháp luật

Căn cứ vào tính chất của các nhóm quan hệ xã hội được pháp luật điều chỉnh, chế tài được phân chia thành nhiều loại khác nhau như: chế tài hình sự, chế tài hành chính, chế tài dân sự…

Chế Tài Hành Chính

Chế tài hành chính là phần của quy phạm pháp luật hành chính (bao gồm giả định, quy định, chế tài) xác định biện pháp xử lý của Nhà nước đối với cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước mà không phải là tội phạm, chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Ví dụ: Theo Nghị định 100/2019/NĐ-CP và Nghị định 123/2021/NĐ-CP, người điều khiển xe máy có hành vi vượt đèn đỏ, vượt đèn vàng sẽ bị phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1.000.000 đồng, tước quyền sử dụng giấy phép lái xe từ 01 tháng đến 03 tháng.

Chế Tài Hình Sự

Chế tài hình sự là phần hợp thành của quy phạm pháp luật hình sự, xác định loại và giới hạn mức độ hình phạt có thể áp dụng đối với người vi phạm tội được quy định trong quy phạm pháp luật hình sự.

Ví dụ: Tại điều 196 của Bộ luật Hình sự, tội đầu cơ được quy định như sau: Người nào lợi dụng tình hình khan hiếm hoặc tạo ra sự khan hiếm giả tạo để bán hàng hóa thuộc danh mục bình ổn giá hoặc hàng hóa được Nhà nước định giá nhằm thu lợi bất chính, thì bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

Chế Tài Dân Sự

Chế tài dân sự là hậu quả pháp lý bất lợi ngoài mong muốn được áp dụng đối với người vi phạm quan hệ dân sự khi họ không thực hiện đúng các nghĩa vụ dân sự. Chế tài dân sự thường liên quan đến tài sản (buộc sửa chữa, bồi thường thiệt hại, khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả lại cho nhau những gì đã nhận…) hoặc có thể là những biện pháp chế tài khác (buộc chấm dứt hành vi vi phạm, buộc xin lỗi, cải chính công khai…).

Qua bài viết ngắn này, hy vọng bạn đã hiểu rõ hơn về khái niệm “Chế Tài” trong pháp luật. Đối với newbie, việc nắm vững các nguyên tắc này là rất quan trọng để không vi phạm pháp luật. Hãy luôn tuân thủ quy định của pháp luật để tránh các chế tài không mong muốn.