Aptomat Là Gì

Aptomat, từng được nghe đến trong hầu hết các hệ thống điện, là một thiết bị điện quan trọng. Đó là một loại cầu dao có khả năng mở và đóng tự động. Nhiệm vụ chính của Aptomat là bảo vệ hệ thống điện khỏi quá tải và ngắn mạch. Một số mẫu Aptomat còn có các tính năng tiên tiến như chống rò rỉ điện và chống giật.

Cấu trúc chung của Aptomat

Dù có nhiều loại khác nhau, Aptomat thường có cấu tạo tương tự. Nó bao gồm hai hoặc ba tiếp điểm. Khi mạch điện đóng lại, tiếp điểm sẽ được kích hoạt từ tiếp điểm cuối cùng trở về phía tiếp điểm chính. Khi mạch điện bị ngắt, quá trình mở tiếp điểm sẽ ngược lại.

Aptomat là gì?

Thiết kế này đảm bảo rằng hiện tượng hồ quang điện chỉ xảy ra trên một tiếp điểm, bảo vệ các tiếp điểm khác và toàn bộ hệ thống điện. Với Aptomat ba tiếp điểm, tiếp điểm chính được bảo vệ tốt hơn nhờ cách tiếp điểm phụ tách biệt với hồ quang qua tiếp điểm phụ.

Ngoài ra, Aptomat còn bao gồm các bộ phận cơ bản như dập hồ quang, cơ cấu truyền động cắt và móc bảo vệ. Dập hồ quang có hai kiểu là nửa kín và nửa hở. Cơ cấu truyền động cắt có thể điều khiển bằng tay hoặc điện. Móc bảo vệ có hai dạng là rơ le hoặc điện từ.

Nguyên lý hoạt động của Aptomat

Tất cả các loại Aptomat hoạt động dựa trên nguyên lý giống nhau. Được gắn trên mạch điện, móc bảo vệ có nhiệm vụ ngắt mạch khi phát hiện lỗi xảy ra trong hệ thống. Khi dòng điện chạy qua các tiếp điểm, nếu có sự thay đổi đột ngột, từ trường tạo ra trên lò xo sẽ giảm hoặc lò xo bị nóng lên quá mức, dẫn đến mở tiếp điểm và ngắt dòng điện.

Nguyên lý làm việc của Aptomat

Đối với Aptomat sử dụng trong gia đình, khi dòng điện định mức không vượt quá 600A, người dùng cần sử dụng tay để điều khiển thiết bị hoạt động trở lại. Trong khi đó, Aptomat dành cho hệ thống điện với dòng cao hơn (lên tới 1000A) thường có cơ chế điều khiển bằng điện từ.

Sau một thời gian, khi hiện tượng ngắn mạch đã qua đi, lò xo trong móc bảo vệ sẽ trở lại trạng thái ban đầu. Các tiếp điểm có thể tiếp xúc lại với nhau, cho phép dòng điện tiếp tục lưu thông trong hệ thống.

Các tiếp điểm của Aptomat thường được làm bằng đồng, hợp kim đồng, hợp kim bạc và các vật liệu dẫn điện tốt khác. Tuổi thọ của tiếp điểm giới hạn bởi số lần tiếp xúc với hiện tượng hồ quang điện khi ngắt/mở dòng điện. Khi các tiếp điểm bị ăn mòn, chúng cần được thay thế để Aptomat hoạt động ổn định.

Tính năng và lợi ích của Aptomat

Aptomat có nhiều lợi ích thiết thực và là một phần không thể thiếu trong bất kỳ hệ thống điện nào. Dưới đây là những lợi ích quan trọng nhất của Aptomat:

  • Tự động ngắt dòng điện trong trường hợp ngắn mạch hoặc sụt áp xảy ra trong hệ thống điện.
  • Bảo vệ các thiết bị điện khỏi hư hỏng khi hệ thống gặp sự cố không mong muốn.
  • Ngắt điện khi dòng điện rò rỉ xuống đất, đảm bảo cân bằng giữa dòng điện vào và ra.
  • Tự động ngắt điện để bảo vệ con người khi xảy ra trường hợp điện giật.

Công dụng của Aptomat

Aptomat – Thiết bị nhà thông minh?

Các công ty hiện đang nghiên cứu thêm khả năng giám sát Aptomat từ xa bằng cách tích hợp sensor tiên tiến. Trong tương lai, Aptomat thông minh có thể được điều khiển, giám sát dòng điện, và tùy chỉnh giới hạn dòng điện trực tiếp trên điện thoại thông minh thông qua kết nối không dây. Những thiết bị này đang được nghiên cứu và thử nghiệm để ứng dụng trong ngôi nhà thông minh và công nghệ sạc ô tô điện.

Tham khảo thêm: